Terug naar de standaardtijd: beter in balans met natuurlijk daglicht

Op zondag 25 oktober werd in heel Europa de klok een uur teruggezet. Hoewel veel mensen dit het begin van de ‘wintertijd’ noemen, keren we eigenlijk terug naar de standaardtijd: de tijd die ons dagelijks ritme beter laat aansluiten op de natuurlijke cyclus van de zon. En dat is goed nieuws voor onze biologische klok.

Waarom de standaardtijd beter is voor onze biologische klok

Ons lichaam werkt volgens een interne klok van ongeveer 24 uur, ook wel het circadiaanse ritme genoemd. Deze biologische klok reguleert belangrijke processen zoals slaap, alertheid, hormoonproductie en stofwisseling.

Een van de belangrijkste signalen die deze klok synchroniseren met de buitenwereld, is natuurlijk daglicht. Blootstelling aan helder licht in de ochtend helpt ons lichaam te herkennen wanneer het tijd is om wakker en actief te worden. Duisternis in de avond geeft juist het signaal dat het tijd is om tot rust te komen en ons voor te bereiden op de slaap.

Tijdens de zomertijd wordt de klok kunstmatig een uur vooruitgezet. Dit betekent dat de zon volgens de klok een uur later opkomt en ondergaat. Hierdoor ontstaat een grotere afwijking tussen onze maatschappelijke dagindeling en de natuurlijke licht-donkercyclus.

Door terug te keren naar de standaardtijd komt onze kloktijd weer dichter bij de zonnetijd te liggen, waardoor ons dagelijks ritme beter kan aansluiten op het natuurlijke verloop van het daglicht.

Standaardtijd, geen wintertijd

De term ‘wintertijd’ kan misleidend zijn. De standaardtijd is niet simpelweg een seizoensgebonden aanpassing, maar de tijdrekening die beter overeenkomt met de stand van de zon.

Hoewel de precieze afstemming afhankelijk is van de geografische locatie en tijdzone, sluit de standaardtijd over het algemeen beter aan op de natuurlijke daglichtcyclus dan de zomertijd.

Daarom pleiten veel slaaponderzoekers en chronobiologen voor het permanent invoeren van de standaardtijd, in plaats van twee keer per jaar te wisselen tussen zomer- en wintertijd.

Haal het maximale uit natuurlijk daglicht

Wij geloven dat de juiste hoeveelheid licht op het juiste moment essentieel is voor onze gezondheid en ons welzijn.

Nu de dagen korter worden, is het extra belangrijk om optimaal gebruik te maken van het beschikbare natuurlijke daglicht.

• Zorg dat je ogen direct na het wakker worden voldoende (dag)licht krijgen. Dit geeft je lichaam het signaal dat de dag is begonnen.

• Begin je dag met daglicht. Breng 's ochtends tijd buiten door, ook wanneer het bewolkt is.

• Laat daglicht binnen. Open gordijnen en jaloezieën en ga waar mogelijk dicht bij een raam zitten.

• Zorg overdag voor voldoende helder licht. Voldoende licht gedurende de dag bevordert de alertheid en helpt een gezond circadiaans ritme te behouden. Gebruik verlichting die op ooghoogte minimaal 500 lux biedt.

• Dim de verlichting in de avond. Verminder de blootstelling aan fel kunstlicht voordat je gaat slapen, zodat je lichaam zich op natuurlijke wijze kan voorbereiden op de nacht. Houd de lichtsterkte gedurende de drie uur voor het slapengaan onder de 10 lux.

• Vermijd 's nachts zoveel mogelijk schermen. Houd de lichtsterkte 's nachts onder de 1 lux, ook wanneer je even uit bed gaat.

Een stap richting een betere afstemming

Het verzetten van de klok kan ons dagelijkse ritme tijdelijk verstoren. Het kan enkele dagen duren voordat ons lichaam zich heeft aangepast. Toch is de terugkeer naar de standaardtijd een stap richting een betere afstemming tussen onze dagelijkse activiteiten en de natuurlijke licht-donkercyclus.

Deze zondag zetten we dus niet alleen de klok een uur terug. We brengen ook onze maatschappelijke tijd weer een stukje dichter bij het ritme van de zon.

Want wanneer ons leven beter aansluit op het natuurlijke daglicht, profiteert ons lichaam daar ook van.